top of page

İzmir’de ESİAD Yatırım Zirvesi’nden uyarı: “Asıl risk değişen dünyada geride kalmaktır”

5 gün önce
6 dakikada okunur
İzmir’de iş dünyası zirvesinden uyarı: “Asıl risk değişen dünyada geride kalmaktır”

ESİAD’ın düzenlediği 5. Yatırım Zirvesi’nde iş dünyasının karşı karşıya olduğu ekonomik baskılar, yatırım ortamı ve sanayinin geleceği ele alındı. EBSO Başkanı Mustafa Karabağlı, teknolojiye ve verimliliğe yatırım yapmanın önemini vurgulayarak sanayici için asıl riskin değişen dünyada geride kalmak olduğunu söyledi. ESİAD Başkanı Sibel Zorlu, finansman maliyetleri ve daralan talebin üretim üzerindeki baskısına dikkat çekerken, ESİAD Yüksek İstişare Konseyi Başkanı Bülent Akgerman, geçmiş krizlerden edinilen deneyimlerin mevcut riskler karşısında tek başına yeterli olmayacağı uyarısında bulundu.


Ege Sanayicileri ve İş İnsanları Derneği - ESİAD tarafından bu yıl beşincisi düzenlenen Yatırım Zirvesi, Swissôtel Büyük Efes İzmir’de gerçekleştirildi. Ana teması “Risk Yönetimi” olarak belirlenen zirvede, şirketlerin mevcut ekonomik sorunlarla mücadele ederken gelecekteki rekabet güçlerini nasıl koruyabilecekleri değerlendirildi.


Zirveye İzmir Valisi Süleyman Elban, ESİAD Yönetim Kurulu Başkanı Sibel Zorlu, ESİAD Yüksek İstişare Konseyi Başkanı Bülent Akgerman, EBSO Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Karabağlı, YENİ Parti İzmir Milletvekili Seda Kaya Ösen, MHP İzmir İl Başkanı Veysel Şahin, Cumhurbaşkanlığı Savunma Sanayii Başkanlığı Siber Güvenlik ve Bilişim Sistemleri Daire Başkanı Murat Çizgel, Türkiye Sigorta Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Yaşar ile oda ve sivil toplum kuruluşlarının temsilcileri katıldı.


Karabağlı: Yatırımın bugünkü kazancı kadar geleceği de önemli


İzmir’de iş dünyası zirvesinden uyarı: “Asıl risk değişen dünyada geride kalmaktır”

Ege Bölgesi Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Karabağlı, sanayide risk kavramının değiştiğini belirterek yatırım kararlarının artık yalnızca beklenen kâr üzerinden değerlendirilemeyeceğini söyledi. Yapılan yatırımın beş-on yıl sonra ne kadar rekabetçi olacağının da hesaba katılması gerektiğini vurguladı.


Jeopolitik gerilimler, ticaretteki daralma, iklim krizi, enerji maliyetleri ve teknolojik dönüşümün aynı anda sanayicinin gündeminde bulunduğunu ifade eden Karabağlı, risk yönetiminin geleceği doğru okuyabilme becerisini de kapsadığını belirtti.


Sanayiciliğin doğasında cesaret ve risk alma bulunduğunu, ancak yatırım yapmamanın da risk taşıdığını dile getiren Karabağlı, şu ifadeleri kullandı:

“Teknolojiye ve verimliliğe dayalı yatırım yapmayan işletmelerin rekabet güçlerinin sürdürülebilir olması beklenemez. Bir sanayicinin en büyük riski yaptığı yatırım değil, asıl risk değişen dünyada geride kalmaktır.”


Karabağlı, yeni nesil sanayicilik anlayışının uzun vadeli hazırlığı gerektirdiğini belirterek işletmelerin bugünkü sorunların yanında on, hatta yirmi yıl sonrasının koşullarını da düşünmesi gerektiğini söyledi. Küresel rekabette üretim miktarıyla birlikte kalite, verimlilik ve yüksek katma değerin belirleyici hâle geldiğini kaydetti.


Üretim maliyetleri ve ticaret politikaları rekabeti zorluyor


Avrupa’nın karbon düzenlemeleri ve korumacı politikaları ile ABD’nin gümrük tarifelerine ilişkin kararlarının sanayiyi etkilediğini belirten Karabağlı, Türkiye’deki yüksek finansman ve üretim maliyetlerinin de rekabet gücü üzerindeki baskıyı artırdığını ifade etti.


Sanayinin mevcut üretim kapasitesini korurken teknolojik gelişmeleri de takip etmesi gerektiğini vurgulayan Karabağlı, üretim gücünün ekonomik bağımsızlık açısından taşıdığı öneme dikkat çekti:


“Üretim gücünü kaybeden bir ülkenin ekonomik bağımsızlığını koruması da zorlaşıyor.”


KOBİ’ler için yeni finansman modeli üzerinde çalışılıyor


Sanayicinin üretimini sürdürürken geleceğin teknolojilerine yatırım yapmak zorunda olduğunu belirten Karabağlı, yüksek finansman maliyetleri ve uzun vadeli kaynaklara erişimdeki güçlüklerin yatırım kararlarında tereddüt yarattığını söyledi.


Sorunun krediye ulaşmanın yanında, bulunan kaynağın hangi yatırımlarda ve ne kadar verimli kullanıldığıyla da ilgili olduğunu ifade eden Karabağlı, bazı sanayicilerin üretim teknolojisine yatırım yapmak yerine daha güvenli gördükleri başka yatırım alanlarına yöneldiğini belirtti.


Güney Kore’nin kalkınma bankası modelini örnek gösteren Karabağlı, bu modelin yapay zekâ ve stratejik teknolojilerin desteklenmesinde de kullanıldığını anlattı. Türkiye’nin benzer finansman yaklaşımları geliştirmesi gerektiğini söyleyen Karabağlı, şu açıklamayı yaptı:

“Bizler de KOBİ’lerimiz için yeni bir finansman modeli üzerinde çalışıyoruz. İnşallah bunu başarıyla hayata geçireceğiz. Finans dünyasını sanayinin stratejik dönüşüm ortağı olarak görüyoruz.”


Karabağlı, yatırım ortamının güven, şeffaflık ve öngörülebilirlik gerektirdiğini vurguladı. Sağlam bir mali yapı, doğru nakit akışı yönetimi ve uzun vadeli planlama imkânının yatırımların önünü açacağını belirterek risk yönetiminin işletme yöneticilerinin temel sorumlulukları arasında bulunduğunu söyledi.


İzmir için teknoloji geliştiren ve ihraç eden kent hedefi


İzmir’in sanayi altyapısı, üniversiteleri, lojistik olanakları ve yenilenebilir enerji kaynaklarıyla teknoloji ve yatırım merkezi olabilecek potansiyel taşıdığını ifade eden Karabağlı, hedeflerini şöyle anlattı:


“Hedefimiz yalnızca üretim yapan değil, teknolojiyi geliştiren ve geliştirdiği teknolojiyi ihraç eden bir İzmir.”


Bu hedef için kamu, üniversite, finans ve sanayi arasındaki iş birliğinin güçlendirilmesini isteyen Karabağlı, yetişmiş insan kaynağının teknolojik dönüşümdeki önemine dikkat çekti. Gençlerin mesleki eğitimlerinin yanında sanat, spor ve entelektüel gelişimlerinin de desteklenmesi gerektiğini belirtti.


İzmir merkezli firmaların uluslararası başarılarının yeni girişimler için umut verdiğini söyleyen Karabağlı, girişim fikirlerinin sanayinin üretim kapasitesiyle, girişim sermayesinin ise yenilikçi teknolojilerle buluşturulması gerektiğini vurguladı.


Karabağlı, konuşmasında yatırım anlayışına ilişkin şu değerlendirmeyi de yaptı:


“Risk almayan bir ekonomi büyüyemez. Ancak riskini yönetemeyen bir ekonominin geleceğini güvenle şekillendiremeyiz. Bizim ihtiyacımız olan, cesareti ve öngörüyü bir araya getiren yeni bir yatırım anlayışıdır.”


Zorlu: Finansman baskısı artıyor, şirketlerin kârlılığı eriyor


İzmir’de iş dünyası zirvesinden uyarı: “Asıl risk değişen dünyada geride kalmaktır”

Zirvenin açılışında konuşan ESİAD Yönetim Kurulu Başkanı Sibel Zorlu, küresel belirsizlikler, jeopolitik gerilimler, finansmana erişim sorunları ve sanayideki daralma karşısında Türkiye’nin üretim gücünü yeniden güçlendirmesi gerektiğini söyledi.


Türkiye ekonomisinin kritik bir süreçten geçtiğini belirten Zorlu, yüksek enflasyon ve finansman maliyetlerinin reel sektör üzerindeki baskıyı ağırlaştırdığını ifade etti. Merkez Bankası’nın yıl sonu enflasyon tahminini yüzde 29,5’e yükseltmesine ve politika faizinin yüzde 36 bandında tutulmasına işaret ederek dezenflasyon sürecinin uzamasının işletmelerin finansman ve nakit akışı sorunlarını artırdığını dile getirdi.


İç ve dış talepteki daralma nedeniyle işletmelerin yükselen maliyetlerini satış fiyatlarına yeterince yansıtamadığını belirten Zorlu, bunun şirketlerin kârlılığını ciddi biçimde aşındırdığını söyledi.


İmalat PMI göstergesinin uzun süredir 50 eşik değerinin altında kaldığını, kapasite kullanım oranlarının yüzde 74 seviyelerinde sıkıştığını ve sanayi üretiminde ivme kaybı yaşandığını aktaran Zorlu, sorunların geçici bir yavaşlamanın ötesine geçerek yapısal nitelik kazandığı değerlendirmesinde bulundu.


Köklü sanayi kuruluşlarının dahi konkordato yoluyla faaliyetlerini sürdürmeye çalıştığını belirten Zorlu, enflasyonla mücadeleye yapısal reformların ve üretimde dönüşümü destekleyen politikaların eşlik etmesi gerektiğini vurguladı.


Risk yönetimi üretimden insan kaynağına kadar uzanmalı


Bu yılki zirvenin temasını “Risk Yönetimi” olarak belirlediklerini hatırlatan Zorlu, teknolojik fırsatlarla siber tehditlerin, yeni pazar olanaklarıyla jeopolitik gerilimlerin, büyüme hedefleriyle finansal kırılganlıkların iç içe geçtiğini söyledi.


Şirketlerin üretim, enerji güvenliği, tedarik, finans, lojistik, teknoloji ve insan kaynağını birlikte değerlendiren bir yaklaşım geliştirmesi gerektiğini ifade eden Zorlu, değişime hızla uyum sağlayabilmenin ve kurumsal dayanıklılığın rekabet açısından belirleyici hâle geldiğini kaydetti.


İklim değişikliğinin de yaşamın bütün alanlarını etkilediğini belirten Zorlu, Antalya’da düzenlenen COP31’in, verilen taahhütlerin somut adımlara dönüştürülmesinin önemini ortaya koyduğunu ifade etti. Dijitalleşmeyle büyüyen siber tehditlerin ise veri güvenliğinin yanında işletmelerin faaliyetlerini kesintisiz sürdürebilmesini de etkilediğini söyledi.


Avrupa’daki değişim Türkiye’nin ticaret avantajlarını etkileyebilir


Küresel ekonomide jeoekonomik çatışmaların ağırlığının arttığını belirten Zorlu, önümüzdeki on yılda daha parçalı ve çok kutuplu bir uluslararası düzen beklendiğini aktardı.


ABD ile Çin arasındaki ekonomik ve teknolojik rekabetin derinleştiğine dikkat çeken Zorlu, Avrupa Birliği’nin de stratejik bağımlılıklarını azaltmaya ve kendi üretim kapasitesini güçlendirmeye yöneldiğini söyledi. AB’nin Sanayi Hızlandırma Yasası teklifiyle “Made in EU” yaklaşımını ve düşük karbonlu üretimi öne çıkardığını belirtti.


Avrupa’nın Hindistan ve Mercosur ülkeleriyle ticari ilişkilerini geliştirmesinin Türkiye açısından da sonuçları olabileceğini ifade eden Zorlu, mevcut koşulların gerisinde kalan Gümrük Birliği’nin sunduğu avantajların aşınması riskine dikkat çekti.


Yatırım için hukuk, güven ve öngörülebilirlik vurgusu


Kalıcı ekonomik sonuçlar için güvenilir bir yatırım zemini gerektiğini söyleyen Zorlu, şu ifadeyi kullandı:


“Hukuk, güven ve öngörülebilirlik güçlü bir yatırım ortamının temelini oluşturuyor.”


Zorlu, 2025 yılında küresel doğrudan yatırımların 1,6 trilyon dolara ulaştığını, bu yatırımların yüzde 80’inden fazlasının ise yalnızca 20 ülkede toplandığını belirtti. Bu dağılımın uluslararası sermayenin giderek daha seçici davrandığını gösterdiğini ifade etti.


Türkiye’nin konumu, üretim altyapısı ve ticaret deneyimiyle önemli fırsatlar taşıdığını belirten Zorlu, özellikle Orta Koridor’un ülkenin ticaret ve lojistik ağlarındaki yerini güçlendirebileceğini söyledi. Bu potansiyelin kalıcı rekabet avantajına dönüşmesi için uzun vadeli bir stratejiye, teknoloji geliştirme kapasitesine ve yüksek katma değerli üretime ihtiyaç olduğunu vurguladı.


Akgerman: Riskler birbirini tetikliyor, karar süreçleri değişmeli


İzmir’de iş dünyası zirvesinden uyarı: “Asıl risk değişen dünyada geride kalmaktır”


ESİAD Yüksek İstişare Konseyi Başkanı Bülent Akgerman, küresel dönüşümün hızının şirketlerin alışılmış planlama ve karar alma yöntemlerini zorladığını söyledi.


Geçmişte iklim değişikliği, göç, su kaynakları, enerji fiyatları ve finansal kırılganlıkların risk gündeminde öne çıktığını hatırlatan Akgerman, bugün jeoekonomik rekabetin merkezî bir konuma geldiğini belirtti. Devletler arası çatışmalar, yaptırımlar, ticaret kısıtlamaları, tedarik güvenliği, siber saldırılar ve yapay zekâ kaynaklı belirsizliklerin birlikte ele alınması gerektiğini ifade etti.


Eski risklerin ortadan kalkmadığını, birbirleriyle etkileşimlerinin ve ekonomik sonuçlarının değiştiğini söyleyen Akgerman, iklim değişikliğinin önemini koruduğunu belirterek mevcut politikalarla küresel sıcaklık artışının yüzyıl sonunda 2,8 dereceye ulaşabileceği öngörüsünü aktardı.


Yapay zekâ ve otomasyonun üretimden yönetime, istihdamdan rekabete kadar geniş bir alanı dönüştürdüğünü vurgulayan Akgerman, şöyle konuştu:


“Bugün iş dünyasının karşı karşıya olduğu mesele yalnızca ekonomik dalgalanmaları yönetmek değil. Mesele yalnızca riskleri önceden görmek değil; birbirini tetikleyen riskler karşısında doğru zamanda, doğru kararları alabilmek.”


Akgerman, yıllık plan ve bütçelerin tek başına yeterli olmadığını, işletmelerin varsayımlarını ve stratejilerini değişen koşullara göre daha sık gözden geçirmesi gerektiğini söyledi.

Günlük sorunlarla geleceğin yatırımlarını birlikte yönetme zorunluluğu

Şirketlerin artan maliyetler, finansman ihtiyacı, daralan kâr marjları ve nakit akışı sorunlarıyla uğraşırken yeni tesis, kapasite artışı, teknoloji ve yeni pazar yatırımlarına da karar vermek zorunda olduğunu belirten Akgerman, bu iki süreci birlikte yönetmenin giderek zorlaştığını ifade etti.


Türkiye’nin sanayi altyapısı, girişimcilik kapasitesi, nitelikli insan kaynağı ve pazarlara erişim bakımından avantajları bulunduğunu söyleyen Akgerman; yüksek enflasyon, baskılanan kur, finansman maliyetleri ve öngörülebilirlik sorunlarının yatırımları güçleştirdiğini kaydetti.


Akgerman, Türkiye’nin mevcut ekonomik sorunlarını aşmanın yanında uluslararası yatırım çekebilecek bir ortam oluşturması ve yerli sermayenin ülkede kalmasını sağlaması gerektiğini vurguladı. Bunun için makroekonomik istikrarın yanı sıra hukukun üstünlüğünün ve kurumsal güvenin belirleyici olduğunu söyledi.


İzmir ve Ege’nin geçmiş başarıları geleceği garanti etmiyor


İzmir ve Ege’nin sanayi, tarım ve ihracattaki gücüyle Türkiye ekonomisine önemli katkı sağladığını belirten Akgerman, bölgenin dış ticaret dengesindeki rolüne dikkat çekti. Ancak geçmişte elde edilen başarıların gelecekteki rekabette kendiliğinden üstünlük sağlamayacağını ifade etti.


Şirketlerin yenilikçi teknolojilere ve yüksek katma değerli üretime yönelmesinin zorunluluk hâline geldiğini söyleyen Akgerman, ESİAD’ın beş yıldır düzenlediği zirvelerle iş dünyasını yatırımcılar ve finans kuruluşlarıyla buluşturduğunu hatırlattı.


Türkiye iş dünyasının birçok ekonomik krizden geçtiğini ve önemli deneyimler kazandığını belirten Akgerman, mevcut risklerin daha kapsamlı bir hazırlık gerektirdiğini vurgulayarak konuşmasını şu sözlerle tamamladı:


“Yaşadığımız deneyimler bize çok şey öğretti. Ancak, krizlere karşı geliştirdiğimiz kaslarımız, mevcut risk arenasında bizleri ayakta tutmaya yetmeyecek. Bizden sonraki kuşaklara bırakacağımız en değerli ekonomik miras, değişen dünyayla hizalanmanın ötesinde, değişimi sürükleyebilecek nitelikte güçlü şirketler ve kurumlar olacaktır.”

Yorumlar

5 üzerinden 0 yıldız
Henüz hiç puanlama yok

Puanlama ekleyin
Sitemizi tercih edilen kaynaklara ekle
bottom of page